Hoe voorkom je dat wrijving geen glans, maar krassen geeft?

Hoe voorkom je dat een zakelijk conflict uit de hand loopt?

In elke organisatie – of het nu een bedrijf, vereniging, familieonderneming of overheidsinstantie is – ontstaan meningsverschillen. Dat is normaal en vaak zelfs waardevol. Samen zoek je naar oplossingen of een compromis. Zonder wrijving geen glans, zeggen we dan zo mooi. Maar soms loopt het anders. Wanneer verschillen uitmonden in serieuze conflicten, verdwijnt die glans. Dan blijven er alleen krassen over – op relaties, samenwerking en continuïteit.

“Het loopt niet lekker in het managementteam” zei de mede-eigenaar van een middelgrote onderneming. “En ik maak me zorgen over de toekomst als het zo door gaat”. De cijfers waren goed. De omzet groeide. De organisatie draaide. Op papier was er weinig aan de hand. In de praktijk broeide er iets. Het managementteam bestond uit de vier oprichters van het bedrijf. Ze werkten al jaren samen. Maar de onderlinge verhoudingen waren veranderd. Niemand sprak het echt uit. Maar iedereen voelde het. Er was sprake van terugkerende irritaties, eilandvorming binnen het team en besluiten die buiten de MT-tafel om werden genomen.

Wanneer spanning onder de oppervlakte blijft

In veel organisaties ontstaat conflict niet door één groot incident. Het begint subtiel. Een beslissing die niet wordt afgestemd. Een opmerking die verkeerd valt. Een gevoel niet serieus genomen te worden. In dit MT speelde vooral wantrouwen tussen de commercieel directeur en de financieel directeur. Wat begon als inhoudelijk verschil van inzicht, werd persoonlijk. Conflicten in een managementteam blijven zelden beperkt tot de vergadertafel. Medewerkers merken het. Afdelingen raken verdeeld. Besluitvorming vertraagt. Strategische kansen worden gemist. Energie lekt weg uit de organisatie. Soms gaan bedrijven erdoor failliet.

Mediation maakt onderliggende patronen zichtbaar

Het MT begreep dat er iets nodig was. Uiteindelijk stemden allen in met zakelijke mediation. Tijdens de eerste sessies bleek al snel dat het conflict niet ging over cijfers of commerciële risico’s. Het ging over erkenning, invloed, vertrouwen en communicatie. Door gestructureerde gesprekken en duidelijke spelregels ontstond inzicht. Niet in wie gelijk had, maar in wat ieder nodig had. Het moment van inzicht kwam toen één van de MT-leden zei: “Wij discussiëren vooral over cijfers, maar het gaat eigenlijk over vertrouwen.” Vanaf dat moment verschoof het gesprek van standpunten naar samenwerking.

Wat bespreek ik als MfN-registermediator?

Wanneer een directie of managementteam mediation overweegt, bespreek ik onder andere:

  • Worden spanningen openlijk besproken of vermeden?
  • Is er nog vertrouwen in elkaars goede intenties?
  • Worden besluiten gedragen of slechts geaccepteerd?
  • Wordt verschil van inzicht gezien als waardevol of als bedreigend?
  • Wat kost het – in energie en in resultaten – als dit zo doorgaat?

Mediation is geen teken dat het mis is gegaan. Mediation is geen zwaktebod. Het is een vorm van professioneel leiderschap. Het is een investering in duurzame samenwerking. Het bespaart veel energie en vaak hoge kosten. Maar belangrijker: het kan helend zijn en mensen weer in hun kracht zetten. Zodat plezier en productiviteit weer central komen te staan. Niet wachten tot het conflict juridisch wordt. Maar handelen wanneer het nog relationeel oplosbaar is. Een goed managementteam is geen team zonder verschil van mening. Het is een team dat verschillen constructief weet te benutten.

Geweldig als je dit als team zelf kunt initiëren. En tegelijkertijd:  communicatie blijkt in de praktijk lastig. Misschien is het zelfs een vak… En vaak is dan het inzetten van een professional op dit gebied een hele goed stap. Want wat mensen verbindt is zoveel mooier dan wat mensen verdeeld houdt.